Gdy pragniesz odpocząć od zgiełku wielkiego
miasta, znaleźć się na łonie natury pośród
szumu drzew i śpiewu ptaków. Tutaj
doświadczysz nie tylko jej kojącego
działania, ale spotkasz coś więcej – enklawę
polskości... Polonezkoy - Adampol - zaplecze
Stambułu
Polonezkoy, dawniej znany jako
Adampol, jest polską wioską znajdującą się w
Stambule w Turcji. Założona została w 1842
roku przez Adama Czaroryskiego (prezesa
powstańczego Rządu Narodowego oraz przywódcę
emigracyjnego stronnictwa politycznego).
Nazwa wioski łączy ze sobą elementy zarówno
polskie, jak i tureckie. Końcówka "köy" to w
języku tureckim "wioska", znaczenie zatem
tej nazwy to "wioska polska". Poprzednia
nazwa "Adampol" upamiętniała jej założyciela
- Adama Czartoryskiego.
Wioska powstała w czasie kiedy Polska była
okupowana przez swoich sąsiadów - Rosję,
Prusy i Austrię (1775 rok). Istnienie
Polonezkoy - Adampola w Stambule jest
kulturowym i historycznym ewenementem w
skali światowej. Imperium Otomańskie
było przeciwne planom okupacji.
Z tego powodu wsparło Polskę ofiarowując
polskim emigrantom ziemię, na której mogli
zbudować osadę. Reprezentantem w kolonii
został Michał Czajkowski, który został
wybrany przez Adama Czartoryskiego.W 1840 roku zmienił religię i
przeszedł na islam przybierając przy tym
nazwisko - Mahmed Sadik Pasza.
Z myślą o założeniu w przyszłości Adampola,
wykupił on obszar leśny od misyjnego zakonu
lazarystów. Pierwszymi mieszkańcami wioski
byli emigranci z powstań w Polsce i na
Węgrach (1831 - 1863) oraz wojny krymskiej z
1853 roku.
18
lutego 1842 roku osada zamieszkana była
przez zaledwie 4 osoby. Natomiast już parę
lat później populacja przekroczyła liczbę
100 mieszkańców.
W 1938
roku osoby zamieszkałe wioskę
otrzymały tureckie obywatelstwo.
Ostatecznie Polonezkoy stało się
miejscowością turystyczną,
popularną na weekendowy
wypoczynek.
Od początku istnienia wioski,
gościła ona wiele sławnych
osobistości - piansta Ferenc
Liszt w 1847, francuski pisarz
Gustaw Flaubert w 1850, pierwszy
prezydent Republiki Turcji
Mustafa Kemal Ataturk w 1937,
Papież Jan XXIII w 1941 (towarzyszyło
udzielenie kilkorgu dzieci
sakramentu bierzmowania).
"Nawet jeśli to bajka, to jest
ona bardzo prawdziwa. Daleko od
swojej ojczyzny, gdzieś, pośród
pokrytych lasami wzgórz
Anatolii, leży ukryta polska
wioska". Tak Polonezkoy została
przedstawiona w noweli czeskiego
pisarza Karela Drozda. O
widokach w wiosce mówił, że są
niczym uśmiech sprzed bram
nieba.
Obecnie Polonezkoy jest jedną z
najsławniejszych wiosek na całym
świecie. Wciąż mieszka tutaj
około 100 Polaków, którzy
starają się kultywować rodzimą
tradycję i przekazywać znajomość
polskich dziejów. Miejscowość ta
jest jednym z
najpopularniejszych miejsc
położonych nieopodal centrum
Stambułu znanych jako 'miejsce
na weekend'. Ludzie przyjeżdżają
do miejscowych hoteli i
pensjonatów, smakując lokalnej
kuchni w popularnych
restauracjach.
Polonezkoy...przedsmak nieba położony w
Stambule...
Polonezkoy
jest unikatową miejscem, którego wielkim
sukcesem jest ochrona terenów zielonych
w obrębie Stambułu. Przechodząc ulicami
wioski, wzdłuż których ciągną się
szeregi sosen oraz tereny porośnięte
trawą, można poczuć jak ciało i dusza
oczyszczają się od zgiełku wielkiego
miasta. Już przy 'wejściu' do Polonezkoy
znajduje sie kościół i cmentarz
katolicki, a około 100 metrów dalej na
mały plac porośnięty różnymi kwiatami.
Tam też można zrobić sobie przerwę na
filiżankę kawy lub herbaty i Cieszyc się
urokami natury.
"Zabytki i ciekawe miejsca"
- 'Dom pamięci Zofii Ryży' ,gdzie można obejrzeć pamiątki rodzinnego
zbioru, stare i nowe fotografie, księgi i dokumenty a także wystrój
wnętrz,
- Kościół "Pod Wezwaniem Matki Boskiej Częstochowskiej", który został
wybudowany w latach 1900 - 1914 i odnowiony w 1918 roku,
- polski cmentarz, - Dom Kultury,- wystawa
rzeźby z drewna, znajdująca się w kilku miejscach w wiosce,
- Muzeum pszczelarstwa,- sklepy z pamiątkami,
- szlak rowerowy BMX,- szlak trakkingowy,
- restauracje serwujące polskie potrawy...
W
miejscowości można znaleźć sklep
sprzedający miejscowe wyroby takie jak
miód, dżem, latem wiśnie i tradycyjne,
ręcznie robione pamiątki. Można także
wybrać się na konną przejażdżkę. Już po
krótkim spacerze zauważyć da się niemal
rajskie ukształtowanie wioski. Sosnowe,
dębowe, grabowe, jodłowe i kasztanowe
lasy porastające ziemię Polonezkoy
pozwalają odpocząć zmęczonemu ciału i
nacieszyć oczy wszechobecną zielenią.
W Polonezkoy znajduje się wiele miejsc
oferujących zakwaterowanie. Można
znaleźć tutaj wiele pensjonatów oraz
hoteli, które otoczone są tradycyjnymi
płotami i wysokim drzewami. Często przy
wejściach rosną specjalne gatunki róż
'yediveren' oraz inne, piękne kwiaty.
Obecnie istnieje tu wiele hoteli i
pensjonatów z ogromnymi ogrodami,
basenami, oferujących rozmaite rozrywki.
'Festiwal
wiśni w Polonezkoy' zazwyczaj
organizowany był w czerwcu. Oprócz
mieszkańców brali w nim udział m.in.
politycy, lokalni tancerze i osoby
przyjeżdżające z Polski. Było to
unikatowe wydarzenie w Stambule. Zabawa,
koncerty, śpiewy, polskie,
folklorystyczne tańce oraz wiele, wiele
innych atrakcji od lat przyciągało
turystów pragnących przeżyć
niezapomniane chwile. Festiwal odbywał
się przeważnie w drugim i trzecim
weekendzie czerwca.
Photos by ~ Editor Akgün AKOVA
Polonezkoy
istnieje już 150 lat, a wraz z nim
ciągle istnieje polska kultura i
tradycja. Polacy między sobą wciąż
posługują się swoim ojczystym językiem,
wyznają religię swoim przodków, która
pomimo upływu czasu, przetrwała bez
żadnych zmian. Polskość wciąż żyje w
obrębie Adampola, a przypomina o niej
styl życia mieszkańców, ich rozrywki, a
także różne ceremonie (np. śluby).
Dla tych, którzy kochają naturę, ciszy i
spokój powstał ten kawałek raju, którego
możemy doświadczyć o każdej porze
roku... Wszystko to i nawet więcej w tej
uroczej, polskiej wiosce usytuowanej 20
km od centrum Stambułu. Adampol -
Polonezkoy czeka na WAS!!!
Polonezkoy to wioska w
północno-zachodniej części
Turcji leżąca na obrzeżach
Stambułu, położona po
azjatyckiej stronie cieśniny
Bosfor, 20 km od wybrzeża Morza
Czarnego. Droga z Polonezkoy do
Stambułu nie zajmie więcej niż
20 minut.
Pogoda
Wiśnia jest unikalnym i
jednym z najbardziej popularnych
produktów Polonezkoy. Skosztowanie i
zakup wiśni to absolutna konieczność,
zwłaszcza dla zwiedzających tę wioskę w
czerwcu.